Bilgisayarınız emirleri kimden almalıdır? Birçok insan bilgisayarlarının, başka birilerinin değil, kendi emirlerine uymasını ister. “Güvenli işletim” (trusted computing) olarak adlandırdıkları bir planla, Microsoft ve Intel gibi bilgisayar firmalarıyla birlikte büyük medya kuruluşları (film firmaları ve müzik firmaları dahil olmak üzere) bilgisayarlarınızın sizin yerine kendilerine uymasını planlamaktadır. Özel mülk programlar daha önce kötü niyetli özelliklere sahipti ancak bu plan onu evrensel hale getirecektir.
İnternet'te, özel mülk yazılım, bilişim özgürlüğünüzü kaybetmenin tek yolu değildir. Yazılım Yerine Hizmet veya SaaSS, birisine bilişiminiz üzerinde yetki vermenin bir başka yoludur.
Bir insanın verdiği her karar, o insanın değerlerinden ve hedeflerinden kaynaklanmaktadır. İnsanlar, birçok farklı hedefe ve değere sahip olabilir: Ün, kar, sevgi, yaşam savaşı, eğlence ve özgürlük, bunlar, iyi bir insanın sahip olabileceği hedeflerden bazılarıdır. Hedef, kendine olduğu kadar başkalarına da yardım etmek olduğunda, buna idealizm deriz.
GNU Bildirisi (aşağıda yer almaktadır) Richard Stallman tarafından 1985 yılında GNU işletim sistemini geliştirmek için destek isteme amacıyla yazılmıştır. Metnin bir kısmı 1983'teki özgün duyurudan alınmıştır. 1987 yılı boyunca, gelişmeleri açıklamak amacıyla küçük değişikliklere uğramıştır; o tarihten sonra en iyisi değiştirmeden bırakmaktır.
1971 yılında MIT Yapay Zekâ Laboratuvarında çalışmaya başladığımda, yıllarca varlığını sürdürmüş bir yazılım paylaşım topluluğunun bir parçası haline geldim. Yazılımların paylaşılması özel topluluğumuzla sınırlı değildi; bu, bilgisayar tarihi kadar eskiydi, tariflerin paylaşılmasının aşçılık kadar eski olması gibi. Ancak bunu çok iyi bir şekilde başardık.
Hileli veya Kafa Karıştırıcı Oldukları İçin Kullanmaktan Kaçınılması (Veya Dikkatle Kullanılması) Gereken Kelimeler
Her zaman veya belirli kapsam ve durumda kullanmamanızı önerdiğimiz birtakım sözcükler ve ifadeler var. Bazıları muğlak, bazıları ise yanlış yönlendiriyor; diğerleri fikir birliğinde olmadığımız ve sizin de olmayacağınızı umduğumuz bir fikri vurguluyorlar.
Neden Açık Kaynak Özgür Yazılımın Noktasını Kaçırıyor
“Özgür yazılım” ve “açık kaynak” terimi neredeyse aynı program aralığını ifade eder. Ancak bu programlar hakkında farklı değerlere dayalı derinden farklı şeyler söylüyorlar. Özgür yazılım hareketi, bilgisayar kullanıcıları için özgürlük için kampanyalar; özgürlük ve adalet için bir harekettir. Aksine açık kaynak fikri temel olarak pratik avantajlara değer verir ve ilkeler için kampanya yapmaz. Bu nedenle açık kaynak ile aynı fikirde değiliz ve bu terimi kullanmıyoruz.
Telif Hakkının Yanlış Yorumlanması - Bir Dizi Hata
Telif hakkı kanununda bazı garip ve tehlikeli şeyler oluyor. Amerikan Anayasasında, telif hakkı, kullanıcıların çıkarınadır, başka bir deyişle, kitap okuyan, müzik dinleyen ya da yazılım çalıştıran kişilerin çıkarınadır, yayıncıların ya da yazarların çıkarına değildir. İnsanlar, kendilerine “kendi çıkarları için” dayatılan telif hakkı kısıtlamalarına uymamaya ve bu kısıtlamaları reddetmeye eğilimli oldukları halde, Amerikan hükümeti daha fazla kısıtlama getirmektedir ve yeni ve ciddi cezalarla insanları korkutmaya çalışmaktadır.
Sayısal bilgi teknolojisi, bilginin güncellenmesini ve kopyalanmasını kolaylaştırarak insanlığa katkıda bulunmaktadır. Bilgisayarlar bu işlemleri hepimiz için daha kolay hale getirmeyi vaad etmektedirler.
Yirmi beş yıl önce 27 Eylül 1983'te, GNU (“GNU's Not Unix” - GNU Unix Değildir) adı verilen tamamen özgür bir işletim sistemi yaratma planını duyurdum. GNU sisteminin 25. yıl dönümünün bir parçası olarak, topluluğumuzun yıkıcı tavizlerden nasıl kaçınabileceğine ilişkin olarak bu yazıyı yazdım. Bu tavizlerden kaçınmanın yanında, GNU'ya ve özgür yazılıma yardımcı olabileceğiniz bir çok yol var. Bir yol, özgür olmayan bir programı veya çevrim içi hizmetsizliği kullanmaya sık sık veya en azından bir kere hayır demektir.
Chao-Kuei'nin bu şeması, farklı yazılım kategorilerini açıklıyor. GNU GPL v2 veya daha yenisi, GNU FDL v1.2 veya daha yenisi veya Creative Commons Attribution-Share Alike v2.0 lisanslarının herhangi birinin koşulları altında Ölçeklenebilir Vektörel Grafik (SVG) ve XFig dosyasıolarak mevcuttur.
Özgür Yazılım Neden Özgür Belgelendirmeye İhtiyaç Duyar
Özgür işletim sistemlerimizdeki en büyük eksiklik yazılımda değildir, en büyük eksiklik, sistemlerimize dâhil edebildiğimiz iyi özgür belgelerin olmamasıdır. Bizim çoğu önemli programımız tam kılavuzlara sahip değildir. Belgeleme, her türlü yazılım paketinin önemli bir parçasıdır; önemli bir özgür yazılım paketi iyi bir özgür belgeyle birlikte verilmediğinde, bu büyük bir eksikliktir. Günümüzde bu gibi eksikliklerimiz vardır.
“Özgür yazılım”, kullanıcıların özgürlüğüne ve topluluğa saygı duyan yazılım demektir. Kabataslak, kullanıcıların bir yazılımı çalıştırma, kopyalama, dağıtma, inceleme, değiştirme ve geliştirme özgürlüğüne sahip olduğu anlamına gelir. Öyleyse, “özgür yazılım” bir fiyat değil, özgürlük meselesidir. İngilizcedeki "free" kelimesinden kaynaklı olarak, bu kavramı anlamak için, “bedava birayı” değil “ifade özgürlüğünü” düşünmek gerekiyor. Bazı durumlarda, Fransızca ve İspanyolca'dan özgürün karşılığı olarak libre ödünç alınarak “libre” yazılım kavramı da, yazılımın bedelsiz olduğu değil özgür olduğunu kastetmek için kullanılıyor.
GNU Projesi'nin gerçek tarihi bu ilk plandan, birçok yönden farklıdır. Örneğin; başlangıç Ocak 1984'e kadar ertelendi. Özgür yazılımın felsefi kavramlarının birçoğu, birkaç yıl sonrasına kadar açıklığa kavuşmadı.
Telif hakkını, patentleri ve markaları (üçü de ayrı ve farklı yasalar kümesine sahip, birbirinden farklı şeyler olduğu halde) ve üstelik bir düzine başka yasayı aynı kefeye koyup, “fikri mülkiyet” olarak adlandırmak bir moda haline geldi. Bu çarpık ve muğlak terimin yaygınlaşması bir rastlantıyla olmadı. Muğlaklıktan beslenen şirketler onu savundular. Muğlaklığı ortadan kaldırmanın en temiz yolu, bu terimi tamamen reddetmekle mümkündür.
